İşlem Kimliği Nedir – TXID Nedir?
Blok zincirinin özellikleri sayesinde işlem kimliği ne demek anlayan herkes bu eşsiz TXID kodunu kullanarak kendi işlemlerinin durumunu hatta ilk gerçekleştirilen Bitcoin işlemini bile kontrol edebiliyor. Peki blok zincirinde TXID (işlem kimliği) nasıl oluşur? İşlem kimliği ne demek ve neden garip bir harf ve numaralar serisi şeklindedir?
Bu makalemizde, blok zinciri hash özelliğinin temellerini öğrenecek, TXID ne demek veya hash nedir kavrayacak, ve blok zinciri gezginleri veya WhiteBIT’te TXID takip işlemini nasıl gerçekleştirebileceğinizi öğreneceksiniz.
İşlem Kimliği Ne Demek ve Nasıl Çalışır?
Blok zincirinde doğrulanan her işleme atanan benzersiz sayılar ve harfler serilerine TXID denir. Buna aynı zamanda işlem kimliği veya “transaction hash” de denilmektedir. TXID takip işlemini mümkün kılan her hash benzersizdir ve bu işlemlerin blok zincirinde takibini mümkün kılar. Çoğu kripto para kapsamında her işlem blok zincirinde kendine özel bir TXID hash ile tanımlanabilmektedir.
Bitcoin işlem kimliğinin oluşturulması sürecinde her işlem, SHA-256 algoritması iki defa kullanılarak şifrelenir. İki defa hash gerçekleştirmek daha fazla güvenlik de sağlar.
Sonrasında bloktaki tüm işlemlerin hashleri eşleştirilir ve yalnızca bir tane hash kalana kadar hashlenmeye (Root veya Merkle Root kalana kadar) devam eder. Bu Merkle Root ise madenciler tarafından blok zincirindeki bir sonraki bloğun hashini bulmak için kullanılır.
Blok Zincirinde TXID Nasıl Bulunur?
İşlem kimliği, veya TXID, blok zincirinin operasyonel durumunu kontrol etmek veya blok zinciri gezginindeki belli bir işlemi bulmak için çok yararlıdır. Kripto işlem kimliği bilgileri dâhil olmak üzere işlem verilerini içeren her ağın kendi gezgini bulunur. Gezginde ister TRC20 TXID ister başka bir blok zincirdeki işlemini bulmak için cüzdandan işlem sayfasını veya işlem geçmişini açabilir, hashi kopyaladıktan sonra Gezgine yapıştırabilirsiniz.
En popüler ağların gezginleri görüldüğü gibidir:
- Arbitrum (ARB) için Arbiscan;
- TRON (TRX) için Tronscan;
- WhiteBIT Coin (WBT) için Whitechain Explorer;
- Ethereum (ETH) için Etherscan;
- Solana (SOL) için Solscan.
Web3 kripto cüzdanında TXID takip yapmak için “Geçmiş”, “Etkinlik” gibi geçmiş işlem verilerini bulunduran benzer bölümlere gidin. Bazı cüzdanlar belli bir işleme tıkladıktan sonra ilgili ağın gezginini açar. Ayrıca hashi kopyalayıp Gezgine de yapıştırabilirsiniz.
MetaMask’te TXID takip yapmak için aşağıdaki adımları takip edebilirsiniz:
- Cüzdanınızın “Activity” sekmesindeki ilgilendiğiniz işlemi bulup üzerine tıklayabilirsiniz;
- Burada gördüğünüz işlem detaylarını kopyalamak için “Copy transaction ID” butonuna tıklamanız yeterlidir. Ayrıca “View on block explorer” butonunu da seçerek işleminizi gösteren blok zinciri gezginini açabilir, böylece TXID takip yapabilirsiniz.
Bitcoin İşlem Kimliği (BTCTXID) Örnekleri
BTCTXID her zaman 64 karakter (32 bayt) uzunluğundadır. İlginç bir gerçek: Bitcoin Core, bayt dönüşümlü TXID hashleri kullandığından dolayı Bitcoin forkları (çatalları) da bu özelliği kullanır. Artık cüzdanlar hashleri otomatik olarak dönüştürüyor olsa da eskiden Bitcoin işlem kimliğinizi bulmak için manuel olarak dönüştürmeniz gerekiyordu.
Bazı ünlü BTCTXID örneklerini aşağıda bulabilirsiniz:
f4184fc596403b9d638783cf57adfe4c75c605f6356fbc91338530e9831e9e16 — Satoshi Nakamoto’dan Hal Finney’ye 2010’da yapılan ilk Bitcoin işlemi.
a1075db55d416d3ca199f55b6084e2115b9345e16c5cf302fc80e9d5fbf5d48d — Laszlo Hanyecz’in 2010 yılında pizza almak için harcadığı 10 000 BTC’nin işlemi.
WhiteBIT’te TXID Takip Nasıl Yapılır?
WhiteBIT kripto borsası üzerinde bakiyenizdeki tüm yatırma ve çekim işlemlerinin TXID’sini kontrol edebilirsiniz. TRC20 veya ERC20 gibi blok zincirleri işlemleri de olsa farklı blok zincirleri de olsa, WhiteBIT size her zaman uygun işlem kimliklerini gösterecektir.
Kripto TXID’nizi bulmak için “Geçmiş” sayfasına gidin, “Yatırma” veya “Çekme” sekmesine tıklayın ve ilgili işlemin detaylarını açın.
Bu sayfanın sol kısmında TXID takip edebileceğiniz işlem kimliğini bulabilirsiniz.
Kısacası
Bu makalede TXID nedir ve blok zincirinde hash ID nasıl bulunur öğrendik. Hash oluşturulması nasıl gerçekleşir ve madencilikte sonraki blok hashinin görevi nedir anladık ve var olan işlemler blok zinciri gezgininde nasıl bulunur gördük. Fakat TXID takip işlemleri blok zinciri teknolojisinde yalnızca buz dağının görünen kısmından ibarettir. Sadece USDT gibi stabil kriptolarla da bitmeyecek şekilde, TRON veya BTC olmak üzere tüm diğer kriptolarda ayrıntılarına inebileceğimiz çok daha fazla heyecan verici noktası bulunmaktadır.
